Bachelor of Science in de biochemie en de biotechnologie
In deze opleiding duik je in het complexe, maar fascinerende fenomeen dat we ‘leven’ noemen. Als biochemicus bestudeer je de chemische samenstelling en werking van cellen in levende organismen. Als biotechnoloog breng je die kennis in de praktijk via innovatieve technieken. Je helpt bijvoorbeeld genetische afwijkingen op te sporen, vaccins te ontwikkelen, voedselgewassen te verbeteren of zelfs plastic af te breken met bacteriën.
Inhoud
Biochemie en biotechnologie behoren tot de zogenaamde life sciences. In deze fundamenteel-wetenschappelijke opleiding bestudeer je dan ook de biomoleculen van het leven – de basisbouwstenen van elke cel – en leer je begrijpen hoe die samen het functioneren van levende organismen mogelijk maken. Daarna ontdek je hoe je via genetic engineering het DNA van organismen kan wijzigen, herstellen of verbeteren, en zo kan bijdragen aan de vooruitgang in de geneeskunde, landbouw, industrie en milieusector. Ook bio-informatica vormt een belangrijk onderdeel van de opleiding: je leert informatica, biologie en wiskunde combineren om complexe biologische en biomedische vraagstukken op te lossen. Met die theoretische én praktische kennis heb je alles in huis om biologische processen chemisch te doorgronden, innovaties te ontwikkelen en mee te bouwen aan de toekomst van de levenswetenschappen.
Aandachtspunten
Om te kunnen starten met deze opleiding moet je (vanaf AJ 2026-27) deelgenomen hebben aan een starttoets (verplichte ijkingstoets).
Voor wie
De opleiding Biochemie en biotechnologie is er voor wetenschapstalenten met een bijzondere nieuwsgierigheid naar het leven op moleculair niveau. Je combineert graag denken en doen: naast theorie krijg je hier immers veel labopraktijk. Daarvoor zijn nauwkeurigheid, handigheid en een goed timemanagement handig. Je hebt bovendien een creatieve en analytische geest. Specifieke voorkennis is voor deze opleiding niet nodig. De meeste vakken beginnen vanaf nul. Bij Chemie wordt de leerstof uit het secundair onderwijs kort herhaald, maar ook al snel verdiept. Fysica start eveneens van de basis, al helpt het als je vlot met wiskunde overweg kan. Wiskunde sluit aan bij het niveau van richtingen met minstens vier uur wiskunde per week. Wie zes uur volgde, heeft uiteraard een extra voordeel.
Structuur
Bachelor
De bacheloropleiding biedt een brede en stevige basis in de (moleculaire) levenswetenschappen, aangevuld met informatica en bio-informatica. Je start met algemene wetenschappelijke basisvakken en verdiept je daarna in de moleculaire werking van biomoleculen. Tegelijk leer je de moderne onderzoekstechnieken kennen waarmee biochemici en biotechnologen hun kennis verruimen en nieuwe toepassingen ontwikkelen.
In het eerste en tweede jaar volg je de vakken Wiskunde, Fysica en Statistiek samen met studenten Biologie. De vakken Anorganische chemie, Organische chemie en Analytische chemie volg je gedeeltelijk samen met studenten Chemie. Zo bouw je stap voor stap een brede wetenschappelijke basis op. Daarnaast krijg je vakken die de kern van de opleiding vormen: Inleiding tot de levenswetenschappen, Biochemie, Moleculaire biologie, Genetica, Celbiologie, Microbiologie, Gentechnologie, Fysiologie, Ontwikkelingsbiologie, Immunologie en Bioinformatica. Naast de theoretische vakken ontwikkel je ook praktische vaardigheden in de geïntegreerde practica.
In het derde jaar kies je een traject dat aansluit bij je interesses: Biochemie & biotechnologie, Onderzoek & internationalisering (met een semester op de GUGC in Zuid-Korea, of Onderwijs (waarna je kan instromen in de educatieve master). Tijdens je bachelorproef in je derde jaar werk je mee in een laboratorium en proef je van de wereld van het wetenschappelijk onderzoek – een waardevolle voorbereiding op je masterproef of andere onderzoeksprojecten.
Kies je voor het traject onderwijs dan kan je rechtstreeks instromen in de aansluitende educatieve masteropleiding.
Master
De masteropleiding is volledig Engelstalig, omdat biochemie en biotechnologie zich afspelen binnen een internationale context. Je leert het wetenschappelijk Engels dat in vakliteratuur en onderzoek wordt gebruikt, werkt samen met internationale studenten, en bereidt je zo voor op een loopbaan in een globale context. De master bouwt voort op de brede basis van de bachelor en focust op geavanceerde, onderzoeksgebaseerde kennis, toepassingen van biochemie en biotechnologie, probleemoplossend en kritisch denken, en een wetenschappelijke en communicatieve houding.
Je kiest een van de vijf verdiepende majors, elk gelinkt aan een onderzoeksdomein waarin de UGent internationaal uitblinkt: Biochemistry and Structural Biology, Bioinformatics en Systems Biology, Biomedical Biotechnology, Plant Biotechnology en Microbial Biotechnology. Naast je major kies je één verbredende minor: Research (voor wie gebeten is door onderzoek), Interdisciplinary Combination (voor studenten die hun opleiding interdisciplinair willen uitbouwen) en Economics and Business Administration (voor wie wetenschap aan ondernemen en beleid wil koppelen). Afsluiten doe je met een masterproef over een onderwerp naar keuze.
Arbeidsmarkt
Als master in de biochemie en biotechnologie ben je erg gegeerd op de arbeidsmarkt. Dankzij je wetenschappelijke scholing met een sterk praktische component kan je je vlot aanpassen aan de voortdurend nieuwe ontwikkelingen in de biotechsector. Velen vinden hun weg naar het wetenschappelijk onderzoek, zowel in binnen- als buitenland. Ze gaan voor fundamenteel onderzoek aan een universitair laboratorium of toegepast onderzoek binnen de R&D-afdeling van bijvoorbeeld een van de innovatieve biotechbedrijven rond het Tech Lane Science Park. In de gezondheidszorg spelen biochemici en biotechnologen een sleutelrol in het opsporen en behandelen van ziekten. In de voedingssector helpen ze planten sneller en doelgerichter te verbeteren met nieuwe vermeerderings- en veredelingstechnieken. Verder helpen ze innovatieve oplossingen uit te denken voor milieuproblemen. Zo maken microbiologische processen het mogelijk om voedingsmiddelen en chemicaliën op een milieuvriendelijke manier te produceren. Ook in de chemische industrie kan je dus terecht. Tot slot is het onderwijs eveneens een optie.
Kwaliteitszorg
Mensen die durven denken over de uitdagingen van morgen, daar streven we naar. Daarom is het onderwijs aan onze universiteit stevig verankerd in zes grote onderwijsdoelstellingen: denk breed, blijf onderzoeken, steun talent, bouw mee, verleg grenzen en kies kwaliteit.
De UGent heeft continu aandacht voor kwaliteitszorg en kwaliteitscultuur. Het UGent-kwaliteitszorgsysteem geeft voor elke opleiding informatie over de troeven van de opleiding, de sterke punten én de werkpunten.
Meer info:
Troeven
- Focus op onderzoek: De opleiding legt een grote nadruk op onderzoekscompetenties. De afgestudeerde student biochemie-biotechnologie is in hoge mate in staat om zelfstandig experimenten op te zetten die leiden tot nieuwe inzichten in de werking van de biomoleculen, over de rol die ze vervullen in de diverse levensvormen (micro-organismen, plant, dier en mens) en over hoe ze in verband staan met fenomenen zoals ontwikkeling, groei en ziekte. De student leert deze inzichten toepassen in de oplossing van reële problemen (bv. kankerbestrijding, ontwikkeling van duurzame landbouw in een veranderend klimaat en voedselveiligheid).
- Multiperspectivisme: De studenten krijgen een brede opleiding binnen de levenswetenschappen waarbij verschillende domeinen van de biomedische en bacteriële biotechnologie aan bod komen (biomedisch, microbieel, plant, techniekontwikkeling, …). Dit onderscheidt de opleiding van de opleiding Biomedische Wetenschappen. Via vakoverschrijdende practica raken de studenten vertrouwd met het multidisciplinaire karakter van het onderzoek in de levenswetenschappen (bv. toepassen van fysische principes in de microscopische analyse van cellen en weefsels).
- Kenniscreatie: De opleiding hecht veel belang aan een sterke en brede theoretische kennis van de basiswetenschappen (Fysica, Wiskunde, Biologie, Chemie) die het eerste anderhalve jaar wordt opgebouwd. Nadien volgt een gevarieerde theoretische en toepassingsgerichte opleiding in de moleculaire levenswetenschappen (Biochemie, Celbiologie, Genetica, Moleculaire Biologie, Fysiologie, Immunologie). Dit laatste onderscheidt de opleiding van de opleiding Biologie die meer aandacht heeft voor, onder meer, ecologie en biodiversiteit.
- Integratie theorie en praktijk: Het opleidingsprogramma bestaat uit werkcolleges en practica waarin de theoretische kennis wordt ingeoefend en toegepast. Daarbij scherpt de opleiding de kritische zin en het probleemoplossend denken van de studenten aan en worden ze op de hoogte gehouden van de nieuwste technologische ontwikkelingen in het vakgebied zoals bijvoorbeeld nieuwe methoden voor DNA-sequenering en genoomediting. In de masterjaren gebeurt dit door actief mee te werken aan actueel onderzoek binnen vooraanstaande (internationale) onderzoekslaboratoria zoals bijvoorbeeld rond inflammatie, ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen op basis van eiwitten, het ontwikkelen van droogte- en hittebestendige gewassen of het toepassen van enzymen in duurzame productiemethoden.
-
Talentontwikkeling: In de masteropleiding kunnen de studenten vanuit hun eigen interesse kiezen tussen verschillende minoren (nl. Onderzoek, Interdisciplinaire Combinatie of Economie en Bedrijfskunde) en majorcombinaties (nl. Biomedische Biotechnologie, Plantenbiotechnologie, Microbiële Biotechnologie, Biochemie en Structurele Biologie of Bioinformatica en Systeembiologie) en worden ze verder gevormd tot zelfstandige onderzoekers via masterprojecten en -proeven. Tenslotte kunnen studenten ook kiezen voor een opleiding tot leraar via de educatieve master.
Sterke punten
- Onderzoekscompetenties: De opleiding is sterk verweven met de vermaarde Gentse Biotechsector waar diverse bedrijven zich verzameld hebben rond de Tech Lane Ghent Science Park/Campus Ardoyen. Studenten komen in contact met en werken mee aan toponderzoek in onderzoekslaboratoria die over de meest vooruitstrevende infrastructuur beschikken (bv. hoge resolutie microscopie en massaspectrometrie). Bijna alle lesgevers zijn dagelijks in het onderzoek actief.
- Feedback: De opleiding besteedt veel aandacht aan (tussentijdse) feedback. Na het eerste semester van het eerste jaar wordt groepsfeedback georganiseerd. Ook na practica en projecten worden de studenten op de belangrijkste aandachtspunten gewezen en voorbereid op de eindevaluaties.
- Internationale dimensie van de opleiding: In de masteropleiding volgen de studenten een Engelstalig programma samen met buitenlandse studenten. Tijdens de projecten en masterproef komen ze in contact met buitenlandse onderzoekers. De opleiding stimuleert ook deelname van onze studenten aan Erasmusprogramma’s.
- Aanspreekbaarheid: Als middelgrote opleiding zetten wij in op een laagdrempelig en intensief persoonlijk contact tussen docenten en studenten en op begeleiding. Dit komt bijvoorbeeld tot uiting in de geïntegreerde practica waar studenten in zeer nauw contact met de begeleiders staan. Dit aspect wordt ook zeer sterk geapprecieerd door onze studenten.
-
Aansluiting bij het werkveld: Er is een zeer grote waardering voor de diepgaande en brede theoretische en toepassingsgerichte kennis van de afgestudeerden, zowel in de (internationale) onderzoeksgemeenschap als in de Vlaamse Biotechsector. De meeste studenten behalen hun diploma binnen de voorziene studieduur. Afgestudeerden vinden bovendien zeer vlot een job in een gevarieerd werkveld, vooral in onderzoek en ontwikkeling in zowel onderzoeksinstellingen (bv. Vlaams Instituut voor Biotechnologie) als in bedrijven, vooral in de farmaceutische en plantenbiotechnologische sector maar ook in de voeding- of chemische industrie.
Werkpunten
- Studiebelasting: De (bachelor)opleiding is vrij intensief en activerend met in de voormiddag lesblokken en in de namiddag practica.
- Ondernemersgerichtheid en (bio-)ethiek: Het sterk wetenschappelijk en onderzoeksgerichte programma kan nog ruimte bieden voor de ontplooiing van ondernemerscompetenties.
- Maatschappelijke competenties: Naast de sterke focus op onderzoekscompetenties en de nadruk op de opbouw van praktische ervaring in de levenswetenschappen, kunnen maatschappelijke competenties nog meer zichtbaar gemaakt worden in het programma (bv. communiceren naar de samenleving).
Accreditatie
Deze opleiding is geaccrediteerd door de NVAO, de accreditatie werd verlengd onder het positief besluit instellingsreview in 2022. De kwaliteit van deze opleiding werd gevalideerd door een kwaliteitstoets in de vorm van een screening door het Onderwijskwaliteitsbureau. Het borgingsbesluit vind je hier.
Deze informatie werd laatst bijgewerkt op 09/07/2024.
Heb je vragen of suggesties over deze publieke info, neem dan contact op met de opleiding.